Waar we het over hebben
Met de jaren daalt de spiermassa — dat heet sarcopenie — en daarmee kracht, balans en zekerheid in alledaagse bewegingen. Dat is geen noodlot: het is een proces dat verrassend goed op training reageert, ook op hoge leeftijd.
De meest zorgwekkende keten is die van het vallen. Een val brengt angst, angst leidt tot minder bewegen, minder bewegen verzwakt, en de volgende val wordt waarschijnlijker. Die keten vroeg doorbreken is meer waard dan welke latere behandeling ook.
Er is een praktische reden waarom het formaat hier goed werkt: geen reizen. Voor wie moeilijk de deur uit komt, of afhankelijk is van een familielid, is videobellen vaak de enige manier om continuïteit te hebben in plaats van af en toe een sessie.
Wanneer het zin heeft om je te laten zien
Situaties die ons vaak worden verteld, soms door de kinderen:
- Onzekerheid bij het lopen, of je moeten vasthouden aan meubels
- Een val, of een «bijna-val» die angst heeft achtergelaten
- Moeite om zonder armen uit een stoel op te staan
- Verlies van zelfstandigheid bij dingen die eerder vanzelfsprekend waren
- Na een ziekenhuisopname of lange inactiviteit is de kracht niet terug
- De wens zo lang mogelijk zelfstandig te blijven, vóór er een probleem ontstaat
Wat op afstand kan en wat niet
Bij een oudere werkt werken op afstand onder één voorwaarde: dat de omgeving veilig is en, indien nodig, dat er bij de eerste sessies iemand naast staat.
Wat op afstand kan
- Een progressief krachtprogramma opbouwen, wat het meest oplevert
- Balans trainen met oefeningen op het werkelijke niveau, zonder risico
- Samen naar het huis kijken en struikelgevaren weghalen
- Een familielid betrekken, die zo weet wat wel en niet te doen
- Continuïteit in de tijd houden, wat voor deze doelen meer telt dan intensiteit
Wat niet kan
- Manuele therapie en mobilisaties
- Fysieke assistentie tijdens oefeningen in wankel evenwicht
- Beoordelingen die instrumenten of directe fysieke hulp vragen
Zijn er herhaalde vallen, duizeligheid of snelle achteruitgang, dan is de eerste stap de arts: daarachter kunnen oorzaken zitten die onderzocht moeten worden.
Veelgestelde vragen
Kun je op je tachtigste nog kracht winnen?
Ja, en de studies hierover behoren tot de solidste van de revalidatie: spieren reageren ook op hoge leeftijd op training. Wat verandert is het startpunt en de opbouw, niet de mogelijkheid.
Mijn vader komt de deur niet uit. Kan hij het toch doen?
Dat is precies het geval waarin het formaat op afstand het meest zin heeft. Er is een veilige ruimte nodig, een stevige stoel en, zeker in het begin, iemand ernaast. De rest begeleiden wij via videobellen.
Zijn er materialen nodig?
In het begin bijna nooit: je start met lichaamsgewicht, een stoel en de leuning. Is later een elastiek of een licht gewicht nodig, dan kost dat een paar euro en zeggen we het vooraf.
Is oefenen veilig bij meerdere aandoeningen?
In de meeste gevallen wel, en vaak is het precies wat nodig is. Maar het moet afgestemd worden: we nemen de voorgeschiedenis en de medicatie door voordat we iets opzetten, en vragen je zo nodig het met je arts te bespreken.
